ĐỪNG BIẾN CON TRỞ THÀNH KẺ BẤT TÀI VÀ BẤT HIẾU – Bài 9 – (tiếp “Dạy con tự lập”)

 

Một nhà giáo dục đã nói: Bạn có thể biến con trở thành người bất tài, bất hiếu, nếu như bạn không dạy con tự lập và bao bọc con quá kỹ.

Một cậu học sinh cấp hai vốn được mẹ chăm bẵm, lo cho mọi thứ. Khi mẹ ốm, thay vì thương mẹ, cậu ta hậm hực, tại sao mẹ lại ốm để không ai nấu cơm cho mình. Sự bao bọc của mẹ đã vô tình khiến đứa trẻ ích kỷ và không trưởng thành trong suy nghĩ, tình cảm.

Nhiều người vừa thấy buốn, vừa thương cậu học sinh cấp hai ngồi yên trên xe để bố đẩy trong một lần đường bị lụt. Người đồng cảm cho rằng đó là hành động bình thường của cha mẹ vì ai cũng thương con. Người thì băn khoăn, cha mẹ đã lo lắng và nuông chiều con thái quá, tạo điều kiện cho con không biết làm gì và bất hiếu.

Câu chuyện cô con gái 15 tuổi không bao giờ biết rửa bát, một lần bố mẹ tranh nhau đi rửa với mục đích để con nói câu “bố mẹ để con rửa cho, thì con lại nói: bố rửa hôm nay, mai mẹ rửa, có gì đâu mà tranh nhau hoài, khiến nhiều người vừa buồn cười vừa thấy đau lòng thay.

Gần nhà mình có một bác, bác là giám đốc một công ty, buổi trưa nào, bác cũng chạy xe máy từ cơ quan đến trường của con để đón con, bất kể ngày mưa nắng, nấu ăn cho con và chiều đưa con đi học rồi mới đến cơ quan làm. Co gái bác cao lớn, xinh xắn và sành điệu hơn mẹ. Bác bảo: bây giờ không an toàn, con mình lại con gái, thôi chịu khó vất vả chút cho yên tâm.

Có gia đình sinh được 6 cô con gái, khao khát con trai, ông bà cố gắng sinh thêm, và may thay đó là cậu bé trai. Cậu bé vừa là con trai, vừa là út trong nhà, được ông bà cưng chiều, bao bọc hết mực, tuyệt nhiên không phải động tay vào việc gì. Cấp 2 cậu nghiện game, chơi game vào hạng siêu đẳng, thâu đêm suốt sáng ở quán net không mệt, ông bà bao phen khốn khổ đi tìm con. Sau này đi làm, cậu cũng không làm được ở cơ quan nào lâu. Có con, ông bà thêm nhiệm vụ nữa là coi cháu nội như con. Chăm bẵm, ăn uống, tắm giặt ông bà lo hết; cháu khóc, ông bà thay nhau rong rủ chứ con trai cũng ít khi phải bế…nhiều người vừa buồn, vừa thương

Bác sĩ Nguyễn Lan Hải nhận xét: ‘Người Việt Nam có tuổi thơ dài nhất thế giới’ vì cha mẹ quá bao bọc con.

Chúng ta chỉ có thể bao bọc con khi con còn nhỏ, độ tuổi 1-2 tuổi, lớn lên, con phải tham gia vào xã hội, con phải vật lộn một mình với cuộc sống, nếu bạn không hỗ trợ con, hướng dẫn con từ nhỏ, để con chỉ cao lớn về thể xác, mà không cao lớn về tư duy, nhận thức, khả năng tự lập thì sớm hay muộn, con bạn sẽ rơi vào hoàn cảnh khốn khổ, khó khăn khi không có bạn bên cạnh. Mà bạn có thể kè kè bên cạnh con được bao lâu?

Câu chuyện về cái kén bướm dưới đây sẽ cho bạn thêm một chiêm nghiệm về việc tình yêu được đặt không đúng chỗ sẽ đưa tới một cái kết đắng như thế nào. Liệu có khi nào tình yêu không đúng chỗ của cha mẹ sẽ giống với cậu bé đang làm với cái kén bướm này không?

Một cậu bé nhìn thấy cái kén của con bướm. Một hôm cái kén mở ra một khe nhỏ. Cậu bé ngồi yên và lặng lẽ quan sát con bướm trong vòng vài giờ khi nó gắng sức để chui qua cái khe nhỏ ấy. Nhưng nó có vẻ như nó không đạt được gì cả. Dường như nó đã gắng hết sức và không thể đi xa hơn, nên nó dừng lại. Do đó, cậu bé quyết định giúp con bướm. Cậu bé lấy cái kéo và cắt cái khe của cái kén cho to hẳn ra.

Con bướm chui ra được ngay. Nhưng cơ thể nó bị phồng lên, cánh của nó co lại. Cậu bé tiếp tục quan sát con bướm, hi vọng rồi cái cánh sẽ đủ lớn để đỡ được cơ thể nó. Nhưng chẳng có chuyện gì xảy ra cả.

Thực tế, con bướm đó sẽ không bao giờ bay được. Cậu bé, dù tốt bụng nhưng vội vàng, đã không hiểu rằng chính cái kén bó buộc làm cho con bướm phải nỗ lực thoát ra là điều kiện tự nhiên để nó có thể bay được khi nó thoát ra ngoài kén.

Câu chuyện như một lời nhắc nhở về việc tôn trọng quy luật tự nhiên, cái kén phải tự mình chui ra mới trở thành bướm, cái cây phải có nắng gió mới ra quả ngọt, bứng vào trong nhà trồng thì cũng không cao lên thêm được; quả trứng muốn nở thành con thì con gà bên trong phải đủ lớn, đủ sức mổ vỡ vỏ chui ra ngoài thì mới sống được, nếu bị lực tác động từ bên ngoài vào thì sẽ chết. Và con cái chúng ta cũng vậy, cũng phải tự mình đứng dạy, tự mình tập bò, tập đi, cũng phải trải qua trở ngại, vất vả, thất bại mới trưởng thành được, nếu không, nó không khác gì cái cây được mang vào nhà trồng, luôn luôn chỉ dừng ở mức thấp bé như vậy;

Câu chuyện còn nhắc nhở chúng ta về việc tình yêu, lòng tốt phải được đặt đúng chỗ. Việc bạn gánh giúp con khó khăn lúc nhỏ cũng giống như sự giúp đỡ không đúng lúc, đúng chỗ sẽ khiến con mất cơ hội rèn luyện bản thân, không có kĩ năng đối mặt với những khó khăn sau này.

Dù bạn là ai, bạn đang ở đâu, thì con bạn cũng có quyền và đều có khả năng trở thành một đứa trẻ tốt, một người hữu ích, một người hạnh phúc, thành đạt sau này. Điều đó phụ thuộc vào bạn.

Đừng biến con thành người bất tài và bất hiếu, khi bạn còn có thể.

Lựa chọn là ở bạn!

Lưu Thị Hường.

DẠY CON TỰ LẬP: BẠN CÓ THỂ LÀM HỘ CON ĐƯỢC CẢ ĐỜI? – Bài 8

Trong loạt bài viết về 3 việc cần tránh để dạy con tự lạp, bài số 7, mình đã chia sẻ với các bạn việc thứ 1. Trong bài viết này, mình tiếp tục gửi đến các bạn việc thứ 2 cần tránh.

Việc thứ 2 cần tránh: “Con cứ yên tâm học thôi, mọi việc khác đã có bố mẹ lo”

Ngày nay đời sống của các gia đình ngày càng khấm khá, trong khi mỗi gia đình chỉ có từ một hoặc hai con. Nhiều gia đình vì tâm lý bố mẹ vất vả hồi nhỏ, nên muốn bù đắp cho con bằng cách thỏa mãn hầu hết đòi hỏi của con. Nhiều gia đình chỉ cần con cái học giỏi là được mà quên đi việc rèn luyện cho con kỹ năng sống. Rất nhiều bạn trẻ hiện nay không có tính tự lập là vì thế. Từ cách bố mẹ nuông chiều con cái đã dẫn đến con không biết làm một việc gì ngoài việc học.

Nguy hiểm hơn, bố mẹ nghĩ rằng những công việc như tự phục vụ bản thân, lao động, làm việc nhà không quan trọng, khi lớn chúng tự khắc biết làm hoặc có thể thuê người làm, hoặc rồi sau này chúng sẽ tự biết. Có bố mẹ dành nhiều thời gian để giám sát con làm bài tập về nhà, nhưng lại hoàn toàn lãng quên dạy con lao động và làm việc nhà, thậm chí tự phục vụ những việc cơ bản của bản thân.

Đây là nhầm lẫn kinh khủng nhất vì mục đích của việc sinh ra trên đời của mỗi con người là để được làm người, không phải để trở thành cái máy. Chỉ có lao động, hành động, chúng ta mới khác một cỗ máy. Việc tước mất của trẻ con khả năng tự lo cho bản thân, tự sống trên đời là tước đi quyền được sống như người của chúng. Chưa kể sự bất lực ấy sẽ bắt con trẻ cả đời phụ thuộc vào người khác.

Kỳ lạ là, chúng ta không cho con làm, không yêu cầu con làm, không hướng dẫn con làm, nhưng đùng một cái, lại muốn con phải khéo léo, đảm đang ngay. Có nhiều bố mẹ còn nhìn con ngán ngẩm: ôi con nhà người ta việc gì cũng biết, con nhà mình thì lười, ngủ tới 9,10 giờ không dậy, mà đụng vào việc gì là hỏng việc đó…

Nhiều mẹ buồn lòng vì con không biết thương, không hiểu cha mẹ: mình còng hết cả lưng để lau nhà, mà con cứ điềm nhiên như không ngồi trên ghế xem tivi, chơi điện thoại.

Đã bao giờ cha mẹ tự hỏi

– Khi họ hi sinh cho con, họ có dạy nó những nỗi nhọc nhằn, vất vả trong cuộc sống của cha mẹ hay không?

– Họ có dạy con phải bỏ sức lao động của mình ra để có thứ mình muốn không?

– Họ có để con có cơ hội, điều kiện để trải nghiệm xem lao động đích thực là gì hay không?

Khi con không biết chia sẻ việc nhà với bố mẹ, thì làm gì có chuyện sau này lấy vợ, lấy chồng biết chia sẻ việc nhà với vợ, với chồng.

Rất rất nhiều bà vợ chia sẻ: cùng đi làm, nhưng về tới nhà là chồng la cà nhậu nhẹt, hoặc có về nhà cũng không cùng vợ làm việc nhà, nằm xem tivi, điện thoại, hoặc bảo  việc gì thì chỉ làm cho việc đấy; Ngay cả các bạn gái khi lấy chồng, nhìn thấy việc nhà cũng không biết làm, không biết dọn dẹp, thu vén nhà cửa…mẹ chồng không nói ra vì sợ mẹ con to tiếng, giữ trong lòng thì ấm ức, mà làm một mình thì mệt…

Có một câu chuyện vui thế này: Nhà nọ chỉ sinh được một cô con gái nên rất chiều chuộng, được bố mẹ cung phụng hết mức. Con 15 tuổi nhưng chưa bao giờ phải rửa bát. Một hôm, bố mẹ bàn với nhau, giờ con lớn rồi, cho con rửa bát đi dần là vừa. Hôm đó, sau khi ăn xong, ông bà bàn nhau là tranh nhau đi rửa bát như mọi hôm.

– Để tôi rửa bát. Người mẹ nói.

– Thôi bà để tôi rửa cho. Người bố tiếp lời.

Hai ông bà cứ nói qua nói lại vậy. Cô con gái thấy vậy, liền bảo: Sao bố mẹ cứ tranh nhau rửa bát làm gì cho mệt, hôm nay mẹ rửa, ngày mai bố rửa.

Hai ông bà méo mặt nhìn nhau nghe con nói vậy.

Bạn thấy cô bé đáng trách không?

Khoan trách cô bé. Lỗi đó thuộc về người làm cha mẹ. Con cái có vấn đề, thì do cách nuôi dạy của cha mẹ có vấn đề. Cơm bị sống không phải tại gạo mà là do cách nấu không đúng. Nuôi dạy con thành người có ích hay không cũng vậy.

Khổ nổi, chúng ta phải chịu trách nhiệm cho một cuộc đời mới, đó là con mình nhưng chúng ta không một ngày được học về cách làm cha mẹ. Vậy nên, nhà nhà giáo dục người Nhật Shichida nói: Giáo dục ngày nay trước hết phải tập trung vào cha mẹ chứ không phải đứa trẻ. Cha mẹ không thể cho con mình cái họ không có.

Bởi vậy, bất cứ khi nào có điều kiện học hỏi, từ sách vở, từ mạng internet, hoặc có điều kiện học khóa học của các chuyên gia, các bạn hãy tham gia học hỏi, ở mọi lúc, mọi nơi. Đừng ai nói bận. Nếu muốn bạn sẽ làm được.

Tôi tin bạn. Vì con bạn xứng đáng!

Lưu Thị Hường.

BA VIỆC BẠN CẦN TRÁNH ĐỂ DẠY CON TỰ LẬP – Bài 7 (tiếp)

Tiếp theo bài viết trước về dạy con tự lập, trong bài này, mình tiếp tục chia sẻ với bạn 3 việc cha mẹ cần tránh, đó là những công việc hàng ngày cha mẹ làm với con, nhưng vô tình đã tước đoạt khả năng tự lập và phát triển của con, có khi không biết hoặc biết nhưng ngại nên cũng bỏ qua.

  1. Việc thứ nhất: Ôm đồm quá nhiều việc thay trẻ

🍓 Bạn có thấy hình ảnh của mình quen quen trong những việc như này không: Bé lóng ngóng cầm thìa rồi làm đổ đồ ăn quanh chỗ ngồi, lên áo quần và mặt mày lem luốc; Bé vụng về đòi cài cúc áo, cột dây giày; Bé hì hục chầm chổi to hơn người bắt chước bạn quét nhà, có khi quét bụi từ chỗ bẩn sang chỗ sạch…

🍓 Sau một hồi bé loay hoay, lúng túng với những việc trên mà không xong, chúng ta sẽ bắt gặp những câu nói quen thuộc của cha mẹ, người lớn trong gia đình như sau:

– Đấy mà, có làm được đâu nhưng cứ đòi cơ
– Con đừng làm nữa để mẹ làm cho, con không làm được đâu, đổ bể hết bây giờ
– Mẹ đang bận lắm, đưa mẹ làm cho nhanh, muộn giờ làm của mẹ bây giờ…
– Khi nào con lớn thì mẹ cho làm
– Gớm, bây giờ thì đòi làm, rồi lớn lên có hò mỏi mồm cũng có làm cho đâu
-…
🍓 Bạn có biết?

➡️ Bạn có biết, việc bạn vừa làm đã “dập tắt” mầm non mới nhú của con về khả năng tự lập?

➡️ Bạn có biết, trẻ sẽ tích lũy được kinh nghiệm để trở nên thành thạo hơn từ chính những trải nghiệm vụng về và thất bại ấy đó?

➡️ Bạn có biết, hành động ngăn cản, nạt nộ con trong những trường hợp như thế còn ám thị một sự phủ định khả năng của trẻ, điều này là mấm mống góp phần giúp trẻ sớm trở nên tự ty, sợ hãi và nhút nhát….

🍓Thực ra, trẻ có khả năng vượt qua khó khăn ngoài sức tưởng tượng của cha mẹ, chỉ cần cha mẹ cho trẻ cơ hội để thực hiện, hướng dẫn để trẻ làm, để trẻ trải nghiệm làm mọi việc, sẵn sàng chấp nhận sai lầm của trẻ để học hỏi thì trẻ sẽ vượt qua mọi việc đơn giản và dễ dàng.

🍓 Tôi đọc một câu chuyện và cảm thấy rất thú vị của một bà mẹ chồng chia sẻ cách dạy con của 1 nàng dâu người Mỹ, về cách cô con dâu dạy con tự lập. Câu chuyện sẽ cho bạn thêm một góc nhìn không mới nhưng dám làm của chị để cha mẹ Việt tham khảo. Bà kể:

🍓”Mùa hè năm ấy, tôi sang Mỹ thăm các con. Và trong suốt 3 tháng hè, cách giáo dục con cái của “con dâu Tây” đã cho người mẹ chồng như tôi được dịp mở rộng tầm mắt và vô cùng thán phục.

🍓 Mỗi buổi sáng khi Toby (cháu nội) thức dậy, Susan (con dâu) sẽ để phần ăn sáng của con lên bàn rồi bận rộn đi làm các việc khác. Toby sẽ leo lên chiếc ghế của cháu rồi tự uống sữa và ăn bánh sandwich. Sau khi no bụng, cháu sẽ về phòng của mình, tìm quần áo trong tủ, lấy giày, rồi tự mặc quần áo. Mặc dù chỉ mới 3 tuổi chưa phân biệt được mặt trái hay mặt phải của bít tất, quần áo, giày trái hay giày phải, nhưng sáng nào cũng vậy, Toby đều làm những công việc cá nhân của mình một cách tự giác và nghiêm túc.

🍓 Một lần nọ thấy Toby loay hoay mặc ngược chiếc quần, tôi vội vàng chạy đến để thay lại cho cháu, nhưng Susan đã kịp thời cản lại.
– Mẹ cứ để kệ cháu, nếu cảm thấy không thoải mái tự cháu sẽ biết cởi ra và mặc lại; nếu nó thấy không vấn đề gì thì cứ để nó mặc như vậy. Con dâu tôi chỉ mỉm cười và nói.

🍓Và quả thật cả ngày hôm đó Toby mặc cái quần ngược chạy tới chạy lui mà con dâu coi như không thấy gì hết.
Một lần khác, Toby ra ngoài chơi với cô bé nhà hàng xóm, chưa được bao lâu cháu đã chạy về nhà nói với Susan:

– Mẹ ơi, Lusi nói con mặc ngược quần, phải không mẹ?”. Lusi là cô con gái nhỏ của gia đình hàng xóm năm nay 5 tuổi.
– Đúng vậy, con có muốn mặc lại không?”. Susan mỉm cười.
– Có ạ. Toby gật đầu rồi tự mình cởi quần ra kiểm tra một cách tỉ mỉ rồi bắt đầu mặc lại. Từ lần đó về sau cháu không bao giờ mặc ngược quần nữa.

🍓 Bất chợt tôi thở dài nhớ tới cô cháu ngoại của mình. Khi cháu lên 5-6 tuổi vẫn chưa biết dùng đũa, vào tiểu học còn chưa biết cột dây giày. Bây giờ, mặc dù đã vào trung học ở ký túc xá mà cuối tuần nào cũng đem một đống quần áo bẩn về nhà”.

➡️Bạn có đang ôm đồm quá nhiều việc cho con hay bạn đang dạy con tự lập như cách người mẹ Mỹ trong câu chuyện tôi vừa kể? Lựa chọn đó hoàn toàn tùy thuộc vào bạn. Và dù lựa chọn theo cách nào, bạn cũng luôn luôn đúng, vì chúng ta sống và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.

➡️Có cha mẹ sẽ bảo:
– Đấy là người Mỹ, môi trường Mỹ, họ làm được như thế, chứ Việt Nam mình làm sao được.
– Con nhỏ thì còn dạy được, chứ con tôi lớn tướng rồi còn làm gì được nữa…

➡️Tôi cũng đã từng mắc vô vàn sai lầm như thế, tôi cũng đã từng nói với con những câu nói như trên, cho đến ngày tôi phát hiện ra hóa ra mình đang tước đoạt của con khả năng tự lập mà mình tưởng đang yêu con, mình đang làm hộ con để con đỡ vất vả, mà không hề hay biết mình đang làm hại con dưới lớp “vỏ bọc yêu” . Và tôi lựa chọn thay đổi.

❤️ Chỉ cần bạn nghĩ tới con, bạn sẽ có cách. Nếu muốn bạn sẽ tìm cách. Không muốn, bạn sẽ tìm lý do.

Bài viết khá dài, nên bài sau chia sẻ 2 việc tiếp theo để cha mẹ tránh trong quá trình dạy con tự lập.

Love you. Love me. <3

Lưu Thị Hường.

DẠY CON TỰ LẬP – Bạn có mắc phải những thiếu sót này khi dạy con tự lập? – Bài 6

Có một nhà giáo dục đã nói: Trong thế giới này, mọi yêu thương đều lấy gắn kết làm mục đích, chỉ có 1 loại lấy CHIA RẼ làm mục đích, đó là TÌNH YÊU của CHA MẸ với CON CÁI. Cái sự chia rẽ đó chính là khả năng DẠY CON TỰ LẬP của bạn.

Tình yêu thực sự của bạn chính là dạy con tự lập, chính là giúp trẻ sớm trở thành một cá thể độc lập, tách khỏi cuộc sống của cha mẹ, tự phục vụ càng sớm càng tốt.

Còn nếu làm ngược lại, chính là hại trẻ, biến cuộc sống của trẻ sau này vô cùng khó khăn.

Câu chuyện về gia đình sư tử sau có thể cho ta cách nhìn sâu sắc hơn về tình yêu đúng chỗ cho con cái, cho ta cách nhìn nhận rõ hơn vai trò của việc dạy con tự lập.

Sư tử mẹ dạy sư tử con săn mồi. Sư tử mẹ hướng dẫn hai chú sư tử con săn thú, nhưng chú sư tử anh lóng ngóng ngã và bị thương.

Sư tử mẹ thương sư tử anh và bảo chú cứ chờ ở trên đồng cỏ, sư tử mẹ và em mang thịt về cho sư tử anh ăn. Từ đó sư tử anh sống vô cùng sung sướng và nhàn hạ. Sư tử mẹ cũng hạnh phúc vì thấy con mình sung sướng.

Và ngày nào cũng vậy, trong mỗi cuộc đi săn sư tử mẹ thương sư tử anh vụng về nên để chú nằm trên đồng cỏ chơi và chờ mẹ, em mang đồ ăn về. Thời gian cứ thế trôi đi, hai anh em sư tử trưởng thành theo cách đó.

Không may, một hôm sư tử mẹ bị bệnh và qua đời. Hai chú sư tử con giờ đã trưởng thành phải tự đi săn mồi mà không có sự giúp đỡ của mẹ. Sư tử em tự săn mồi rất giỏi. Nhưng sư tử anh thì không bắt được con thú nào. Chú đói lả dần rồi kiệt sức và ngã quỵ.

Trước khi chết, sư tử anh thốt lên câu nói cuối cùng: MẸ. CON HẬN MẸ.

Là người trưởng thành, chúng ta phải lao động cả đời, dù là nội trợ, làm thuê hay làm chủ. Chúng ta có đạt được thành công hay không phụ thuộc vào cách chúng ta làm việc khi còn trẻ. Rõ ràng, sư tử anh đã không học được cách làm việc từ nhỏ, nên khi lớn gặp vô vàn khó khăn là điều hết sức bình thường. Con trẻ của chúng ta cũng vậy.

Trong một bài viết trên báo Tuổi trẻ chia sẻ câu chuyện của một ông bố đầy tâm trạng khi con thi trượt đại học:

– Cha con tôi đã thất bại trong kỳ thi này. Người bố nói.

– Chính vì quá trận trọng khi yêu thương con, giáo dục con, nên tôi không bắt nó làm gì, nên khi con nộp hồ sơ vào trường nào, nghành nào, tôi hỏi con, rồi con lại quay ra hỏi tôi, rồi cuối cùng, tôi là người quyết định. Con tôi đã khổng thể trở thành người lớn dù đã đủ tuổi trưởng thành. Ông tâm sự.

– Lòng nặng trĩu và buồn bã, người bố nói: Tôi thất vọng vì con trượt thì ít mà buồn vì con không đủ bản lĩnh thì nhiều. Tôi còn biết trách ai, ngoài chính bản thân mình.

Bản lĩnh, sự tự tin không phải ngẫu nhiên trên trời rơi xuống, lại càng không phải ngày một ngày hai mà có, mà đó là một quá trình được cha mẹ rèn rũa cho, cho cơ hội để làm.

Vẫn biết đối với cha mẹ, điều khó chịu nhất là thấy con chịu khổ. Nhưng nếu bạn chăm sóc con từng li từng tý, chính là bạn đang “CƯỚP ĐOẠT” khả năng tự phát triển của con.

Chúa đã nói với Adam rằng “Lũ trẻ chỉ học được bài học khi chúng đổ mồ hôi”. Và bọn trẻ sẽ chẳng đổ một giọt mồ hôi nào nếu cứ chơi điện tử và xem tivi cả ngày.

Suy cho cùng thì cái gốc của giáo dục là cha mẹ dạy con tự lập, để trẻ con biết tự lập, không cần phải dựa dẫm vào bố mẹ, không cần phải để bố mẹ nuôi và lo lắng cho nữa.

Dạy con tự lập là một hành trình dài, cần sự dũng cảm của các cha mẹ, dũng cảm để thay đổi tư duy, dũng cảm thay đổi góc nhìn, dũng cảm để đón nhận những điều mới và tất nhiên cần cả sự kiên trì. Tôi đã chọn, đã đi và đang tiếp tục hành trình dạy con tự lập. Còn bạn thì sao?

Loạt bài sau tôi sẽ chia sẻ thêm với các bạn để chúng ta hiểu rõ hơn vì sao con phải tự lập, khi nào thì dạy con tự lập và dạy con tự lập thế nào.

Love you! <3

Lưu Thị Hường.

CHA MẸ TUYỆT VỜI: HÃY LẮNG NGHE CON – Bài 5

Hôm qua, mình và ông xã đi ăn ốc tại một quán ốc vỉa hè. Ngồi cạnh mình là một gia đình 5 người, gồm có bố, mẹ, 1 bé trai 5 tuổi, 1 bé gái 3 tuổi và bà mẹ chồng. Mình thầm nghĩ, wow, gia đình này thật hạnh phúc, đưa cả nhà, lại đưa cả mẹ chồng đi ăn nữa. Mình trầm trồ thán phục trong bụng thế.

Bất chợt, cậu con trai cầm tay mẹ lắc lắc: Mẹ, con hát tiếp bài Một sợi rơm vàng nhé mẹ. Mẹ qoắc mắt: hát với hò, hát suốt nãy giờ không chán hả mày. Im đi không ăn vài cái tát bây giờ, ra ghế ngồi để mẹ gọi ốc ăn.

Tôi nhìn thấy cậu bé mà ái ngại, cậu vẫn chưa tụt đam mê muốn hát, cậu lắc tay bà nội: Bà, con hát nhé bà. Bà bảo: ừ, con hát đi, hát nhỏ nhỏ thôi nha.Thế là cậu bé nghêu ngao hát bài hát, khi có khán giả là bà nội.

Ngồi được một lúc, đĩa ốc đầu tiên ra, bé gái đứng lên, vừa đứng lên thì bị mẹ tát cho mấy cái vào lưng, vừa tát, chị vừa nói: cái tội không nghe lời này, ngồi im một chỗ, lần sau ba mẹ với anh Hai đi, cho con bé này ở nhà, không đi đâu hết (chả là bé định đứng dậy đi lòng vòng, vì nó ngồi lâu, ấy vậy là ăn liền mấy cái tát của mẹ).

Tôi thấy lạ và băn khoăn với cách hành xử của chị này với con. Tôi tự hỏi ở đâu ra cái kiểu cứ nói một câu là tát con một cái, mà nào nó có làm gì. Tôi thiết nghĩ, có thể với chị ấy thời gian quá quý báu, nên chỉ 2 phút để nghe con hát một bài cũng là xa xỉ, hoặc chị nghĩ, nghe nó hát hết bài này xong có khi nó lại cao hứng bảo mẹ nghe thêm bài nữa thì hết ngày với nó chăng.

Chỉ mất vài phút nghe con hát, nghe con nói, mà mình ko làm được, vậy mình làm được gì cho con? Ra rả với con rằng tao lai lưng ra làm kiếm tiền nuôi mày, đóng học phí cho mày, mua quần áo dày dép, cho đi ăn uống ư, thế là đủ ư? Không! Cái con cần là thời gian của bố mẹ bên nó kìa, mà phải là thời gian chất lượng, chứ không phải mang tiếng ngồi với con, bà bố thì cầm Iphone, mẹ thì cầm Ipat, còn lũ con thì làm gì kệ bay.

Khi còn nhỏ, bọn trẻ chỉ biết có ba mẹ. Đương nhiên, mọi biểu hiện cảm xúc nó chỉ biết thể hiện với ba mẹ mà thôi. Lớn thêm một chút, khi các mối quan hệ của con mở rộng, nó nhận thức tốt hơn, mà cha mẹ chưa từng một lần nghe nó nói hết chuyện, thì đương nhiên nó sẽ chỉ kể chuyện với bạn bè, với người ngoài – những người nghe nó nói, còn tuyệt nhiên, chẳng bao giờ kể chuyện với cha mẹ.

Tôi chứng kiến không ít gia đình, bố mẹ và con cái không bao giờ nói chuyện với nhau tới câu thứ 3. Chúng ta đừng vội quy kết đứa con sống ko tình cảm. Lỗi đó thuộc về người làm cha mẹ. Tôi cũng nghe có phụ huynh kể, con lên 12 tuổi là nó vuột khỏi tầm tay mình ngay, ko kiểm soát được nó, không hiểu làm sao. Điều đó có gì lạ đâu khi chúng ta cư xử với con như cách chị phụ huynh ở trên đang làm.

Năm ngoái, cậu con trai 9 tuổi của tôi về kể với mẹ: mẹ ơi, con yêu 3 bạn đấy mẹ ạ. Tôi bảo: ôi trời, những 3 bạn cơ hả, những bạn nào vậy, mẹ có biết các bạn ấy không?

Bạn ấy bảo: mẹ có biết, bạn Lan này, bạn Minh cuối làng này, bạn Mai Anh này. Tôi hỏi: thế con yêu mến ở các bạn ấy điểm gì.

Con trai tôi bắt đầu kể: bạn Lan thì học rất giỏi này, bạn Hà thì rất chăm chỉ này, bạn Mai Anh thì rất hiền, hay cho con mượn đồ này.

Tôi bật cười: ồ hay quá nhỉ. Hẳn có người sẽ bảo vớ vẩn, đang tuổi ăn tuổi học mà yêu với chả đương, nứt mắt ra đã biết cái gì mà yêu với đương, vớ vẩn.

Nếu tôi phủ đầu con như thế, sẽ chẳng bao giờ nó về kể cho tôi nghe những chuyện tương tự, chuyện nhỏ không kể, thì rồi sau này những chuyện lớn, nó cũng chẳng bao giờ kể.

Bởi tôi biết, đó là yêu, là yêu thương thôi mà, mà đã là yêu thương, thì chẳng có tuổi nào là quá sớm hay quá muộn để học, vì yêu thương ai đó thì luôn tốt hơn là ghét ai đó, tốt cho chính bản thân con, chỉ đáng lo là khi trái tim mình không biết rung động, dù là ai.

Khi bạn lắng nghe con, bạn hiểu suy nghĩ của nó, bạn sẽ nhận thấy lũ trẻ đáng yêu nhường nào. Công việc, bạn có thể làm lại từ đầu, còn những năm tháng của con, bạn sẽ chẳng bao giờ lấy lại được. Hãy dành thời gian cho con nhiều hơn nữa, để mỗi bước đi của chúng, luôn có hình bóng và dấu ấn của bạn, vì lũ trẻ lớn nhanh hơn ta tưởng.

Lưu Thị Hường.

CHA MẸ TUYỆT VỜI: HIỂU CON CÀNG RỘNG, THƯƠNG CON CÀNG SÂU! – Bài 4

Sinh con, bậc cha mẹ nào cũng mong muốn mình trở thành cha mẹ tuyệt vời. Đó là khát khao cháy bỏng và nỗi lòng không của riêng ai. Để trở thành cha mẹ tuyệt vời, bạn – phải thực sự nỗ lực, nỗ lực và và ngày càng nỗ lực nhiều hơn nữa, bởi thời đại con cái chúng ta sinh ra đã khác so với thời đại bố mẹ chúng sinh ra và lớn lên.

Nuôi con thời nay, ngoài tình yêu đối với con, chúng ta cần sự hiểu biết sâu sắc thì mới có thể nuôi con trưởng thành. Và khởi đầu của sự hiểu biết đó là hiểu con mình, hiểu điểm mạnh, điểm yếu, đặc điểm lứa tuổi của con để ứng xử hợp lý.

Cha mẹ tuyệt vời là người khi bạn hiểu con càng rộng, bạn sẽ thương con càng sâu. Triết lý này được thể hiện qua câu chuyện dạy con của một bà mẹ tuyệt vời sau, chúng ta cùng tham khảo nhé.

Hiểu con càng rộng, thương con càng sâu

“Ngày mai lớp của Khỉ con đi dã ngoại, Khỉ và các bạn vô cùng hào hứng cho chuyến đi, vì được chơi trò kéo co ngoài trời, chỉ nghĩ tới đó thôi, chúng đã vô cùng thích thú.

Bổng Hươu nói: nhưng lớp chúng ta lẻ người, vậy chia ra các đội sẽ không cân bằng nhau. Đúng lúc đó, Gấu trúc đi qua, khỉ nói: chúng ta hãy rủ cả Gấu Trúc đi cùng. Hươu bảo: nhưng sợ cậu ấy không đi, cậu ấy có bao giờ nói chuyện với ai đâu, cả ở nhà lẫn ở trường cậu ấy đều thui thủi một mình. Chắc là đợi bọn mình phải nói trước thôi.

Khỉ con nhanh nhẹn chạy đến Gấu trúc và hỏi: Này Gấu trúc, ngày mai lớp ta đi dã ngoại, cậu hãy về đội của tớ nhé. Gấu trúc mặt buồn thiu nhìn Khỉ con và lắc đầu.

Khỉ con ngạc nhiên nói: Cậu lắc đầu nghĩa là sao, là cậu không đi hay không tham gia vào đội của tớ. Khỉ con cao giọng: Bình thường chả ai thèm nói chuyện với cậu, bây giờ tớ đã rủ cậu đi chơi rồi, thì cậu đừng có mà lắc đầu làm cao nữa. Gấu Trúc mặt buồn hơn, không nói lời nào và quay lưng đi về nhà.

Còn Khỉ con vô cùng tức giận và về nhà kể lại cho mẹ nghe. Sau khi nghe đầu đuôi câu chuyện, Khỉ mẹ nói: để mẹ kể cho con nghe câu chuyện này nhé.

Con có nhìn thấy chiếc hòm gần nhà kho của nhà mình không? Tuần trước, ba để chìa khóa ở đâu mà tìm mãi không tìm thấy, vì đang vội, ba chẳng buồn đi tìm chía khóa nữa mà lấy ngay cái cuốc, cái xẻng, búa để mở, nhưng ổ khóa vẫn không nhúc nhích.

Bất chợt mẹ tìm thấy chiếc chìa đưa cho ba, và ngay lập tức ba mở được chiếc ổ khóa. Con có biết vì sao mà ba tốn bao nhiêu công sức, dùng bao nhiêu đồ dùng to mà không mở được chiếc ổ khóa, trong khi chỉ một chiếc chìa nhỏ bé, mà ngay lập tức lại có thể mở được ổ khóa không? Khỉ con lắc đầu và nói: Con không biết mẹ ạ.

Khỉ mẹ: đó là vì chiếc chìa biết và hiểu rất rõ trong ổ khóa thế nào. Mọi việc, mọi người đều giống chiếc ổ khóa kia, nếu con không hiểu bên trong mà cứ dùng mọi cách để mở sẽ đều vô ích mà chỉ thêm mệt mỏi. Do vậy con phải hiểu họ, quan tâm và thấu hiểu lòng người khác. Làm được điều đó cũng giống như con đã có chiếc chìa khóa trong tay vậy, con sẽ dễ dàng mở được ổ khóa.

Là hàng xóm, con biết bạn Gấu trúc có phần nhút nhát, còn con của mẹ nhanh nhẹn nhưng đôi khi có phần nóng nảy. Con thử nghĩ xem liệu cách con nói chuyện và rủ bạn Gấu trúc với bạn ấy đã đúng chưa.

Khỉ con nói: Dạ con hiểu rồi mẹ, đúng là con có đường đột lại còn nói chuyện lớn tiếng với bạn ấy. Để con rủ lại bạn ấy xem”.

Bạn có thấy Khỉ mẹ là bà mẹ tuyệt vời không? Bởi chính hiểu tính cách con mình nên chỉ một câu chuyện nhỏ, bà ấy đã giúp cậu bé khơi gợi và giải quyết vấn đề.

Làm cha mẹ cũng vậy đó bạn, chỉ cần bạn hiểu con, hiểu điểm mạnh, điểm yếu, đặc điểm lứa tuối của con và có ứng xử phù hợp, thì cũng giống như bạn đã sở hữu chiếc chìa khóa để bước vào thế giới của con thật dễ dàng. Nhất định, bạn phải sở hữu chiếc chìa khóa đó, đề hành trình trở thành cha mẹ tuyệt vời của bạn trở nên nhẹ nhành và hạnh phúc.

#luuthihuong, # chametuyetvoi

Lưu Thị Hường.

ALINA – Vì tương lai con bạn.

HỌC LÀM CHA MẸ TỐT – Bài 2

Trở thành cha mẹ không khó, làm cha mẹ mới khó.

Cuối năm học, các con thi xong học kỳ nhưng chưa biết hết điểm, tôi bâng quơ hỏi con trai: Liệu bạn Phong có được học sinh giỏi không nhỉ?

– Con trai tôi bảo: Con chắc chắn bạn ấy sẽ được học sinh giỏi?

– Tôi ngạc nhiên hỏi lại: Sao con bảo chắc chắn, đã biết hết điểm đâu?
– Con trai tôi trả lời: Vì nếu không được học sinh giỏi, bạn ấy sẽ bị một trận đòn lằn mông.

Tôi chợt nhớ lại khi con trai tôi đang theo học mẫu giáo, lớp 5 tuổi, lớp có 40 bạn, trong đó có 20 bạn được tặng giấy khen danh hiệu “Bé chăm ngoan” vào dịp cuối năm. Khi đó, bé Tít không được giấy khen. Trên đường đi học về, tôi nghe thấy cậu bé bị mắng là: Mày học hành kiểu gì mà thằng Bi được giấy khen còn mày thì không. Rồi về nhà, bạn ấy còn được cả gia đình “tổng sỉ vả” vì lý do đi lớp thế nào mà bạn thì được giấy khen còn mình thì không.

Khi chứng kiến những câu chuyện đó, và nhiều sự việc tương tự khác, tôi cảm thấy lòng mình buồn, nhói đau và thấy thật thương cho lũ trẻ. Cha mẹ đôi khi quá kỳ vọng vào con mình, và khi không đạt được điều đó thì thất vọng và quay ra làm trẻ tổn thương. Vẫn biết nguyên nhân sâu xa rằng những việc làm đó của cha mẹ đều vì mong muốn con mình giỏi giang, thành đạt, hạnh phúc. Nhưng cái cách cha mẹ và người lớn hành xử với con để con đạt được điều đó thì không phải cha mẹ nào cũng biết.

Chúng ta đều biết để trở thành một giáo viên dạy văn, dạy toán, dạy lý, hoặc trở thành bác sỹ, kỹ sư, hoặc muốn tinh thông bất kỳ một công việc nào, chúng ta đều phải học, 12 năm học phổ thông, thêm 4 – 10 năm học đại học. Vậy mà làm cha mẹ, chúng ta không được học hay qua bất kỳ lớp đào tạo nào. Phần lớn mọi người nuôi dạy con dựa vào những tình cảm đơn thuần và kinh nghiệm truyền thống, theo cách cha mẹ nuôi dạy mình.

Mỗi ngành nghề đều có tiêu chuẩn riêng để đánh giá mức độ thành công, nhưng sự dạy dỗ trong gia đình là một hành trình cha mẹ trưởng thành cùng con, và khi con khôn lớn mới nhìn thấy kết quả. Công việc, bạn có thể làm lại từ đầu, còn những năm tháng phát triển của con thì không bao giờ làm lại được.

Mỗi gia đình có một cách dạy trẻ khác nhau, song hầu hết cha mẹ chưa biết hoặc chưa xác định được cách dạy trẻ thế nào mới đúng. Vì sự không đúng ấy nên dẫn tới tình trạng trẻ không vâng lời, chống đối và cãi lại, kết cục là phần nhiều cha mẹ lấy việc la hét, mắng mỏ và đánh đập là phương pháp dạy dỗ con, khiến trẻ tổn thương tâm lý lâu dài và… lì đòn.

Trẻ sau này cũng trở thành cha mẹ, sẽ gánh vác trọng trách dạy dỗ cho lớp con cháu. Không những vậy, trẻ còn là niềm hi vọng, là chỗ dựa của cha mẹ khi tuổi xế chiều. Dạy dỗ trẻ đúng đắn từ bây giờ, cha mẹ sẽ có một tuổi già hạnh phúc, nếu không sẽ ngược lại, sẽ là một tuổi già đầy vất vả, gian nan. Điều này không phải hiếm gặp trong cuộc sống.

Không ai mới sinh ra đã là cha mẹ hoàn hảo. Chỉ cần có ý thức học cách làm cha mẹ thì tôi tin tất cả các ông bố và bà mẹ đều có thể trở thành những bậc cha mẹ tuyệt vời.

Hành trình học làm cha mẹ tốt, xin chia sẻ với các bạn trong bài viết sau.

P/s: Alina Training – đồng hành cùng bạn để hành trình làm cha mẹ trở thành hành trình tuyệt vời nhất trong cuộc đời của bạn.

Alina – Vì tương lai con bạn.


 

HÃY CHO CON….QUYỀN ĐƯỢC “NGÔ – BÀI 1

Ngã là việc đương nhiên, nhiều người cố tránh chẳng được, đằng này lại khuyến khích, lại còn quyền. Hẳn có người sẽ bảo thật nực cười?

Tôi chia sẻ với các bạn câu chuyện của cậu con trai tôi.

Tôi còn nhớ năm con trai tôi học lớp 2, cô giáo yêu cầu các con làm một bài văn với đề bài: Em hãy tả một con vật mà em yêu thích nhất. Con trai tôi chọn tả về chú chim sâu. Bạn ấy viết thế này: “Trong tất cả các loại chim, em thích nhất là con chim sâu. Chú có cái mỏ như 2 cái vỏ chấu chắp lại, 2 cái chân nhỏ như 2 cái tăm nhưng chuyền cành rất nhanh. Công việc hàng ngày của chú là dùng chiếc mỏ của mình để gắp những con sâu độc ác trong thân cây…”

Đọc đến đây, tôi vô cùng xúc động vì những lời văn của con trai và thầm nghĩ: ôi nó viết hay quá. Tôi chẳng nghĩ rằng một cậu nhóc mê chơi điện tử lại viết được một bài văn khiến tôi xúc động đến thế. Khi mạch văn đang tuôn chảy đầy cảm xúc về chú chim sâu, và tôi cũng chưa kịp buột miệng khen nó lấy một câu mà nó khiên tôi bật ngửa té ghế và cười nhặt răng không kịp với kết luận:

…..“Em rất yêu con CHIM SẺ”.

Sau trận cười như được mùa với bài văn của con trai, tôi chợt nhận ra rằng tằng, trong học tập, trong cuộc sống hàng ngày, trong công việc, đôi khi dù chúng ta chuẩn bị mọi thứ tốt, tuy nhiên có những việc vào phút cuối vẫn xảy ra ngoài ý muốn và làm ảnh hưởng tới kết quả. Điều đó không phải là hiếm. Đó là điều bình thường và tôi gọi chung là từ “ngã”.

Trong khuôn khổ bài này, tôi chia sẻ 3 nội dung: Thế nào là quyền được ngã; Mọi người quan niệm về vấn đề ngày ra sao? Quan điểm cá nhân của tôi.

Vậy thế nào là quyền được ngã? Quyền, nói một cách đơn giản, đó những nhu cầu, lợi ích tự nhiên, vốn có, chính đáng mà con người xứng đáng có. Đối với con trẻ, thì vấn đề này cần được quan tâm đầu tiên.

Còn chữ “Ngã” ở đây là một từ hàm nghĩa rộng, bao gồm cả nghĩa đen và nghĩa bóng, tôi muốn nói tới tất cả những vấn đề liên quan như thất bại, như con bị điểm kém, tập xe đạp bị ngã, bị bạn tẩy chay, bị phạt, ngủ dậy muộn trễ chuyến xe bus tới trường, trượt kỳ thi cấp 3 hay trượt kỳ thi đại học…

Vậy trong xã hội hiện nay, mọi người quan niệm về vấn đề này như thế nào? Tôi thấy có 2 xu hướng khá rõ:

Một bên cho rằng cần tạo môi trường tuyệt đối an toàn cho trẻ con, tạo điều kiện tốt nhất cho trẻ phát triển. Kỳ dị với việc trẻ bị “ngã”. Khi đứa trẻ lẫm bẫm tập đi, bị ngã, khóc; khi đứa trẻ tập đi xe đạp bị ngã xước xát, khóc…có ông bà, bố mẹ lập tức chạy đến, để dỗ cháu nín khóc, mọi người thường có câu cửa miệng như: đánh chừa cái xe này, đánh chừa chó đất làm ngã cháu bà này…; Khi đứa bé leo trèo, bố mẹ không rời mắt 1 giây, luôn giữ khư khư con sợ con ngã, mà không để ý dạy con làm thế nào để trèo lên trèo xuống để không bị ngã; Tôi cũng từng chứng kiến một phụ nữ hơn 50 tuổi, người gầy gò, bế đứa cháu trai 3 tuổi, nặng gần 20kg, gần như bế cả ngày trên tay, tôi hỏi: cháu bà đã biết đi chưa? Sao bà không để cháu xuống cho nó tự đi và chơi với trẻ khác? Bà trả lời: cháu biết đi rồi, những thả xuống đất bẩn lắm, tôi bế cho sạch, tôi bế quen rồi. Tôi cũng từng chứng kiến có những bé khi đi học không được điểm số, xếp hạng như mong muốn của cha mẹ thì bé sẽ được tặng …những cái bạt tai và những trận đòn khủng khiếp.

Và xu hướng thứ hai là: cho trẻ được…ngã. Ví dụ như chấp nhận việc cho con bị điểm kém, con bị bạn bè tẩy chay….

Và dù bạn đang lựa chọn cho mình quan điểm nào thì cũng được. Bạn luôn đúng, bởi bạn sống và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.

Với cá nhân tôi, tôi lựa chọn theo quan điểm thứ 2. Tôi chấp nhận con mình bị điểm kém nếu nó không tự giác ôn bài, tôi chấp nhận con bị bạn bè tẩy chay nếu con hành xử không đúng với bạn, tôi chấp nhận việc con bị đứng lên trước cờ trong buổi chào cờ của nhà trường vì đi học muộn…Tôi không phàn nàn mà chỉ hỗ trợ, trợ giúp con vượt qua những khó khăn đó.

Lý do mà tôi chọn làm điều này, bởi tôi thấy “tác dụng” tuyệt vời của việc cho con mình được “ngã”. Nếu trẻ không được “ngã”, trẻ sẽ không học được cách đứng lên, dù là trong sân trường hay trong sân chơi của cuộc đời sau này. Có một thực tế là, sau mỗi lần trẻ ngã, trẻ thất bại, trẻ sẽ có kỹ năng đứng dậy nhanh hơn, chúng giải quyết vấn đề tốt hơn, chúng học được cách khiêm tốn hơn và bao dung hơn. Nhưng nếu như không có những cú ngã đầu đời như thế, toàn bộ chuỗi phản ứng tuyệt đẹp đó sẽ chẳng bao giờ diễn ra cả.

Sau 10 năm làm mẹ, tôi nhận ra rằng cho con mình được “ngã” là công cụ tuyệt vời nhất mà tôi có được để nuôi dạy con mình.

Vậy nên bất kỳ khi nào bạn có ý định vì muốn con không bị điểm kém, để con được danh hiệu học sinh giỏi mà cho con chạy xô đi học thêm; đỡ con để tránh cho đầu gối con không bị xầy xát khi leo trèo, khi tập đi; khốn khổ gọi con năm lần bảy lượt không dậy vì lo con con đi học muộn, bị trừ điểm thi đua, thậm chí bị đứng góc, bị đứng trước cả trường, bị lỡ xe bus…. thì bạn đang cướp đi của con quyền được hưởng sự giáo dục tuyệt vời nhất; bạn đang cướp đi của con cái quyền học được thấy hậu quả từ những việc mình làm; bạn đang cướp đi của con cái quyền học được sự chịu trách nhiệm với lựa chọn và quyết định của mình…

Và dù cho bạn lựa chọn theo quan điểm nào cũng được, bạn luôn đúng.
Còn tôi, tôi vẫn lựa chọn để cho con được “ngã”.

Lưu Thị Hường.

Alina_Vì tương lai con bạn!